Umowa o dzieło

Według art. 22 d. ust.2. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i analogicznie art.16 d . ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, podatnik powinien prowadzić rejestr środków trwałych. Składniki majątku umieszcza się w powyższym rejestrze najpóźniej w miesiącu oddania ich do wykorzystywania. Dalszy okres wprowadzenia uznaje się za ujawnienie środka trwałego.

Prawodawca nie wskazał jednego obligatoryjnego wzorca ewidencji środków trwałych. Niemniej jednak musi ona zawierać informacje niezbędne do wyliczenia wysokości odpisów amortyzacyjnych dla celów skarbowych. Warto pamiętać, że w odniesieniu do środków trwałych o niskiej wartości, tj. takich, których wartość początkowa nie przekracza 3500zł, podatnik może nie wprowadzać ich do rejestrze środków trwałych, przy czym w tej sytuacji nakłady pieniężne poniesione na ich kupno tworzą koszt osiągnięcia dochodów w miesiącu przekazania ich do używania.

Wartość początkowa środka trwałego

Sposób uściślania wartości początkowej, na podstawie której środki trwałe ujmowane są w rejestrze, jest odmienny w zależności od tego, jaką metodąnastąpiło zakup (art.22g. updof; art.16g. updop). I tak za wartość początkową uważa się w przypadku:
- otrzymania w związku z likwidacją osoby prawnej - sprecyzowaną przez podatnika wartość pojedynczych środków trwałych nie wyższą od ich wartości rynkowej,
- uzyskania w postaci aportu wniesionego do spółki cywilnej lub osobowej spółki handlowej - sprecyzowaną przez wspólników na dzień wniesienia wartość pojedynczych środków trwałych nie wyższą od ich wartości rynkowej z dnia wniesienia,
- wytworzenia we własnym zakresie - cena wytworzenia,
- uzyskania w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób- wartość rynkową z dnia nabycia, chyba że umowa określa tę wartość w niższej wysokości,
- zakupu - koszt nabycia, a w razie częściowo płatnego nabycia - cenę nabycia zwiększoną o wartość przychodu będącego różnicą między wartością rynkową z dnia nabycia zapłaconą ceną.

Jeżeli nie jest możliwe uściślanie wartości sprzedaży, należy wskazać w inny sposób jej wartość godziwą, czyli kwotę, za jaką dany element aktywów mógłby zostać zastąpiony, a zobowiązanie rozliczone na warunkach transakcji rynkowej, pomiędzy zainteresowanymi i doskonale poinformowanymi, niepowiązanymi ze sobą stronami.

Cena nabycia

Za cenę nabycia uważa się – zgodnie z art.22 g. ust.3 updof (art.16 g. ust.3 updof ) - cenę należną zbywcy powiększoną o wydatki związane z kupnem naliczone do dnia dostarczenia środka do użytkowania: w szczególności o koszty transportu, załadunku i wyładunku, ubezpieczenia w drodze, montażu, instalacji i uruchomienia, opłat notarialnych, skarbowych i innych, odsetek, prowizji, pomniejszoną o należny do odliczenia podatek od towarów i usług (VAT nie podlegający odliczeniu zwiększa wartość początkową środka trwałego). W przypadku przywozu towarów cena nabycia obejmuje cło i podatek akcyzowy od przywozu składników majątku.

W przypadku, gdy nie można uściślić ceny nabycia przed dniem założenia ewidencji, wartość początkową tych środków przyjmuje się w wartości wynikającej z wyceny dokonanej przez podatnika, z wzięciem pod uwagę cen rynkowych środków trwałych z ostatniego miesiąca kalendarzowego roku poprzedzającego rok stworzenia rejestru.

Koszt wytworzenia

Natomiast za cenę wytworzenia (art.22g. ust.4 updof / art.16g. ust.4 updof ) uważa się wartość, w cenie nabycia, zużytych do wytworzenia materialnych elementów majątku, usług obcych, zapłat za prace wraz z pochodnymi i inne koszty dające się zaliczyć do wartości wyprodukowanych środków trwałych. Nie zalicza się tu wartości własnej pracy podatnika, jego małżonka i małoletniego potomstwa, kosztów głównych zarządu, kosztów sprzedaży oraz innych kosztów operacyjnych i kosztów operacji finansowych, z wyłączeniem odsetek i prowizji naliczonych do dnia przekazania środka do używania. Jeżeli płatnik nie może sprecyzować ceny wytworzenia. Wtenczas, wartość początkową środków trwałych uściśla się w wysokości określonej z wzięciem pod uwagę cen rynkowych przez biegłego, wyznaczonego przez podatnika.

Ustawodawca przewidział też pewne ułatwienie dla podatników podatku dochodowego od osób fizycznych w przypadku budynków mieszkalnych lub lokali mieszkalnych wynajmowanych, wydzierżawianych albo używanych przez właściciela na cele prowadzonego przez niego biznesu. W takim przypadku płatnik może przyjmować jako wartość początkową w każdym roku podatkowym wartość stanowiącą iloczyn metrów kwadratowych powierzchni użytkowej tego budynku lub lokalu przyjętej dla celów podatku od nieruchomości i wartości 988zł. W takiej sytuacji budynku/lokalu nie ujmuje się w ewidencji środków trwałych. Pomimo tego, od tak określonej wartości dokonuje się odpisów amortyzacyjnych przy zastosowaniu stawki rocznej 1,5% bez ograniczeń czasowych okresu amortyzacji!

Udoskonalenie środka trwałego

Gdy dokonaliśmy udoskonalenia środka trwałego, jego wartość początkową powiększa się o sumę wydatków na ich ulepszenie w tym także na nabycie części składowych lub peryferyjnych, których pojedyncza kwota zakupu przewyższa 3500 zł. Środki trwałe uważa się za zmodernizowane, gdy suma kosztów poniesionych na ich polepszenie, rozbudowę, rekonstrukcję, adaptację lub modernizację w konkretnym roku podatkowym przewyższa 3 500 zł i koszty te powodują wzrost wartości użytkowej w stosunku do wartości początkowej, liczonej np. okresem używania, zdolnością wytwórczą, jakością towarów i kosztami ich wykorzystywania.

Trwałe odłączenie części składowej od środka trwałego

W sytuacji trwałego odłączenia od danego środka trwałego części składowej lub peryferyjnej ,wartość początkową tego środka zmniejsza się, od kolejnego miesiąca po odłączeniu, o różnicę między ceną nabycia (kosztem wytworzenia) oddzielonego elementu składowego a przypadającą na nią, w czasie złączenia, sumą odpisów amortyzacyjnych wyliczoną przy użyciu metody amortyzacji i stawki amortyzacyjnej używanej przy obliczaniu odpisów amortyzacyjnych tego środka trwałego. Jeżeli oddzielony element składowy zostanie następnie przyłączony do innego środka trwałego, w miesiącu przyłączenia zwiększa się wartość początkową tego innego środka o w/w/wyżej wymienioną różnicę.

Z cyklu czy wiesz że? Nota odsetkowa Noty odsetkowe trzeba wystawiać w sytuacji gdy kontrahent spóźni się z płatnością za fakturę. Wtedy możemy naliczyć odsetki ustawowe lub umowne.